Celem niniejszego artykułu jest identyfikacja wzorców i metod kształtowania elewacji kamienic przy ulicy Nowy Świat w Warszawie z perspektywy formalno-estetycznej oraz ocena stopnia zgodności odbudowanych fasad z ich historycznymi pierwowzorami, właściwymi m.in. dla XIX-wiecznej architektury z czasów Królestwa Kongresowego. Szczególną uwagę poświęcono elewacjom domów przy ul. Nowy Świat 40 i 49, które stanowiły istotny wzorzec gabarytowo-stylistyczny dla projektów odbudowy pozostałych fasad. Przeprowadzone badania polegały na analizie tzw. wskaźników stereometrycznych, opisujących gabaryt, tektonikę i artykulację zabudowy. Zakres badań komparatystycznych ograniczono do frontowych elewacji kamienic tworzących zwarte pierzeje ulicy. Porównano ich stan istniejący z historycznym wizerunkiem z lat 1938–1939, udokumentowanym na fotografi ach archiwalnych. Opierając się na wyodrębnionych kryteriach sklasyfi kowano je według trzech metod odbudowy: kontrastu, stylizacji oraz rekonstrukcji. Wyniki badań wskazują, że jedynie nieliczne fasady spełniają kryteria wiernej rekonstrukcji – większość reprezentuje formę stylizacji, a niektóre zaprojektowano całkowicie od nowa. Przeprowadzona analiza pozwala lepiej zrozumieć estetyczne założenia powojennej odbudowy ulicy Nowy Świat oraz porządkuje stan wiedzy na temat faktycznych metod przywracania historycznego charakteru tej reprezentacyjnej arterii Warszawy.